Met plezier denk ik terug aan het shirdakweekend.
Het heeft me heel veel gegeven en ik heb weer eens de kracht van traditie kunnen ervaren.
Mijn werkstuk heb ik meteen maandagmorgen afgemaakt.
De rust, verstilling, ambacht, jullie vakmanschap, jouw hartelijke ontvangst en gastvrijheid. Het was allemaal even fijn.
Ik had dit niet verwacht. Ik zag eerlijk gezegd een beetje op tegen zo'n lang en intensief weekend. Maar het heeft me juist goed gedaan.
Dank aan jou en Istvan !

Marieke van Beek

















Maandag middag………………….
Ik ga er thuis, op de bank, voor zitten om verder te werken aan de schirdak die ik afgelopen weekend bij Moeder Aarde ben gaan maken. Al werkend komt al gauw de sfeer en het gevoel van het weekend weer over me heen. Het is fijn om daar in gedachten weer even in terug te zijn : de rust, de inspirerende omgeving ,de lieve mensen en de enorme hoeveelheid kennis die ik daar heb ervaren, heb ik deels mee naar huis kunnen nemen.

















Ik denk terug aan de vrijdagavond : we zaten rond de tafel met 11 cursisten, Istvan en Annemie. De meesten kenden elkaar niet. Na het kennismakingsrondje bleek dat we allemaal dezelfde interesses hadden : wol, vilt, kleur, patronen en tradities. Door die verbindende belangstelling werd het een bijzonder weekend. We leerden heel veel van Istvan, van Annemie, en ook van elkaar.
Afwisselend waren we aan het werk, kregen we informatie en namen we de tijd om bij elkaar te kijken. Istvan gaf aanwijzingen en hielp ons allemaal zodat onder ieders handen een heel mooi, eigen werkstuk ontstond.
































Istvan en Annemie namen de tijd om gedurende het weekend voor iedereen een persoonlijk moment, wat persoonlijke aandacht, te hebben.
Bij het afscheid op zondag kregen we een groepsfoto waar we allemaal opstonden, mčt werkstuk. Leuk om te zien wat iedereen heeft gemaakt. En nog leuker om te weten dat ik aan het weekend veel meer over houd dan de schirdak. Dat is op de foto niet te zien. Dat zit in mijn hoofd en mijn gevoel.


Istvan, Annemie en alle medecursisten……….bedankt!
Roos Fuchs















Een shirdak is een dik uit schapenwol gevilt, gesneden en genaaid tapijt dat in Kirgizďe en de landen daar omheen door de nomadische stammen daar gemaakt en gebruikt wordt. Ze worden in de yurts, de vilten tenten van deze volkeren, op de grond gelegd en gebruikt om op te zitten.
Al jaren wilde ik dit leren en in het weekend van 14, 15 en 16 november 2008 ging deze wens in vervulling. Thuis hadden we als opdracht vier op maat gesneden dikke lappen gevilt om in de cursus een kussen van te maken: twee van 20 x 40 en één van 40 x 40 cm. De avond begint met een film over Kirgizië terwijl we even wachten tot István er is. Als hij er is, verteld ieder over zichzelf en waarom ze dit wil leren.



Het is duidelijk dat iedereen erg geďnteresseerd is in de symboliek van de Shirdak. Hierna verteld István over zijn leven met vilt, de geschiedenis en de symboliek van de motieven. Het is de bedoeling dat we zelf de oude symboliek gaan ontdekken. We beginnen met het tekenen van een ram. István laat zien dat de essentie hiervan de horens zijn, dit is één van de belangrijkste vormen van het viltwerk uit dit hele gebied. Ook het hert, het goddelijke oog, de zon, maan, sterren, bergen, rivieren, de yurt en de mens zijn belangrijke vormen die altijd weer terugkomen in de Shirdak. Ze vormen als het ware het levensverhaal van de mensen die daar leven, een verhaal dat terug gaat tot ver vóór het christendom, boeddhisme en de Islam. Omstreeks 6000 voor de jaartelling wordt het schaap van wild schaap tot huisdier. Voor alle volken die daar leven wordt de ramshoorn één van de belangrijkste symbolen, vertelt hij. Hierna gaan we ons eigen ontwerp op papier maken voor de lappen die we hebben meegebracht. Hij vertelt ons ook nog dat de breedte van de motieven altijd minstens twee vingers breed moet zijn om dat het vilt anders niet sterk genoeg is.































De volgende dag beginnen we met de door István meegebrachte en plantaardig geverfde wollen garen, die op strengen zit, op te winden. We zullen dit gaan gebruiken om hier S en Z koorden van te draaien. Later zullen we die gebruiken om de uitgesneden motieven met elkaar te verbinden en wel zo dat dit garen als een V motief ter versterking langs de randen genaaid wordt. Dan spelden we ons ontwerp op de twee lagen van het vilt dat we hebben meegenomen. Met hulp van István worden die samen met een aardappelmesje uitgesneden. Hierna naaien we de delen aan de achterkant aan elkaar. Aan de hand hiervan laat hij zien hoe je door je werk te draaien en daardoor weer anders tegen elkaar te leggen steeds een ander motief krijgt en je dus een heel persoonlijk kussen kunt maken.
















Na een heerlijke door Sjef, de man van Annemie, gemaakte lunch gaan we de koorden draaien en zijn we bezig om dit samen met het vilt aan elkaar te naaien. We besluiten om gezellig met elkaar te gaan eten bij een Indiaas restaurant in de buurt. Hierna gaan we weer verder met ons werk tot een uur of 22.30.































Op zondagmorgen zijn we om 9.00 uur weer ter plekke. Wij gaan verder met ons werk terwijl Annemie een prachtig verhaal verteld over het Witte Hert met het grote gewei. In dat hert kun je makkelijk de oude Moedergodin herkennen. Zij werd vereerd door alle volkeren die daar in de bergen en op de steppe leefden en leeft nog steeds voort in de verhalen van de mensen daar.
István laat patronen zien en vertelt over Kirgizië. Wij luisteren en naaien rustig door.


Hierna gaan we kijken hoe hij in de verfkeuken van Annemie een Indigoverfbad maakt. We draaien samen strengen van witte Merinolont en voorzien dit van onze naam. Aansluitend hierop doet István dit in het verfbad. Later zal hij dit er uit halen en gaan we allemaal met een mooie blauw/wit gestreepte lont naar huis. Ondertussen zijn een paar van ons zover dat we de lappen aan elkaar hebben genaaid en we ze op de dikke ondergrond kunnen door gaan pitten. Hij laat zien hoe je dit moet doen.


Ook leren we een Kaboelse randafwerking te maken. István geeft hier samen met Annemie een demonstratie van en we kunnen hier allemaal een stukje verder aan werken. Dit is een heel oude weeftechniek, waarbij je alleen een buurvrouw of je zuster en je vingers nodig hebt. Samenwerken is en was in het gebied waarover verteld wordt heel erg belangrijk. De mensen zijn daar heel nauw met elkaar verbonden. Om hier te kunnen overleven, is dit ook nu nog erg belangrijk. Als afsluiting van dit geweldige weekend maakt Sjef de traditionele groepsfoto die Annemie ons meegeeft.
Na nog een laatste kopje thee of koffie met vlaai vertellen we allemaal in een paar zinnen dat we genoten hebben en gaan naar huis.


Joke Lankester


Werk van Joke Lankester



naar boven

titel_de

tekst_de

nach oben

titel_en

tekst_en

top of page